Thị trường bán lẻ thực phẩm tại Liên bang Nga thay đổi bất ngờ trước thềm cao điểm mùa hè. Trái ngược với xu hướng lạm phát thông thường của nhóm hàng tiêu dùng, giá của hàng loạt mặt hàng trái cây nhập khẩu chủ lực, đặc biệt là quả hạch và cam quýt, lại ghi nhận mức giảm sâu đáng kể. Hiện tượng kinh tế này đang tạo ra một lợi thế cạnh tranh lớn cho phân khúc thực phẩm tươi sống, thậm chí đưa giá của một số loại trái cây ngoại nhập xuống mức thấp hơn cả nông sản nội địa.
Theo các dữ liệu khảo sát thị trường từ chuyên trang tài chính Shopper’s Media kết hợp với báo cáo nội bộ từ bộ phận thu mua của chuỗi siêu thị bán lẻ Metro, nguồn cung quả hạch năm nay đang có sự phục hồi vượt bậc. Sau một mùa vụ đầy khó khăn do thiên tai sương muối làm mất trắng gần một nửa sản lượng vào năm ngoái, các vùng trồng trọng điểm tại Thổ Nhĩ Kỳ — đối tác cung ứng quả hạch lớn nhất của Nga — đã lấy lại đà tăng trưởng nhờ điều kiện thời tiết lý tưởng. Sự dồi dào về sản lượng đã lập tức tác động lên chuỗi giá ứng: giá mua sỉ đầu vào đối với các mặt hàng đào và quả xuân đào nhập khẩu từ quốc gia này đã giảm mạnh từ 23% đến 25% so với cùng kỳ năm trước. Trên các kệ hàng hiện tại, người tiêu dùng có thể dễ dàng tiếp cận nhóm sản phẩm này với mức giá bán lẻ tương đối bình ổn và dễ chịu.
Song song với thị trường quả hạch, phân khúc trái cây có múi cũng ghi nhận mức sụt giảm ấn tượng không kém khi đồng loạt giảm hơn 20% yoy. Sự hạ nhiệt này được củng cố vững chắc bởi sự gối đầu nhịp nhàng của hai nguồn cung lớn từ hai bán cầu. Giai đoạn thu hoạch đạt sản lượng vượt dự kiến tại Ai Cập đã để lại một lượng thặng dư xuất khẩu dồi dào cho thị trường Nga, trước khi nguồn cung mới từ Nam Phi kịp thời tiếp quản khi quốc gia này bước vào chính vụ. Sự dồi dào về nguồn cung đã tạo nên những cột mốc giá sàn kỷ lục tại nhiều chuỗi siêu thị lớn như Eurospar, nơi giá cam bán lẻ tại một số khu vực thuộc châu Âu của Nga đã chạm đáy ở mức 39 rúp/kg, biến mặt hàng này thành một trong những sự lựa chọn kinh tế nhất trên thị trường hiện tại.
Bên cạnh yếu tố mùa vụ, việc tái định vị bản đồ logistics và tối ưu hóa các tuyến hành lang vận tải cũng đóng vai trò then chốt trong việc tái định hình giá cả. Một minh chứng điển hình là sự xuất hiện của quả anh đào có nguồn gốc từ Trung Quốc tại các đô thị lớn thuộc miền Tây và miền Trung nước Nga. Trước đây, do rào cản về hạ tầng bảo quản lạnh và chi phí vận chuyển, mặt hàng này gần như chỉ được tiêu thụ độc quyền tại vùng Viễn Đông. Việc khai thông các chuỗi cung ứng đường dài đã đưa loại quả mọng cao cấp này tiếp cận trực tiếp các trung tâm tiêu thụ lớn như Moscow và St. Petersburg, tạo áp lực cạnh tranh mạnh mẽ và kìm hãm đà tăng giá tổng thể. Đồng thời, mặt hàng xoài nhập khẩu cũng ghi nhận mức giảm giá sâu tương tự, đưa giá bán lẻ về ngang phân khúc với các dòng táo nhập khẩu cao cấp.
Tuy nhiên, sẽ là thiếu sót nếu không nhắc đến tác động kép từ chính sách tiền tệ và tỷ giá hối đoái. Xu hướng củng cố sức mua ổn định của đồng rúp so với các đồng ngoại tệ mạnh dùng trong thanh toán quốc tế đã trở thành “chất xúc tác” tài chính cốt lõi. Sự thuận lợi về tỷ giá giúp các doanh nghiệp đầu mối giảm thiểu đáng kể chi phí vốn nhập khẩu, từ đó có thêm dư địa để giảm giá chào hàng cho các chuỗi bán lẻ. Sự cộng hưởng giữa các yếu tố địa chính trị, thời tiết thuận lợi và dòng vốn ổn định không chỉ giúp tối ưu hóa biên lợi nhuận cho các nhà phân phối mà còn trực tiếp mang lại lợi ích thiết thực cho túi tiền của người tiêu dùng nội địa.