Sau hơn hai năm đối mặt với áp lực chưa từng có từ bên ngoài, Moscow đã và đang đẩy mạnh chiến lược xây dựng một nền kinh tế tự chủ, nơi mọi nguồn lực cốt lõi từ năng lượng, thực phẩm đến dữ liệu số đều được kiểm soát chặt chẽ để phục vụ mục tiêu ổn định nội tại.
Điểm nóng nhất trong dư luận hiện nay chính là cuộc chiến trên không gian số. Chính quyền Nga đã nâng mức độ kiểm soát internet lên một tầm cao mới khi cơ quan giám sát Roskomnadzor thực hiện đợt truy quét quy mô lớn, vô hiệu hóa hàng trăm dịch vụ VPN. Đây không còn là những nỗ lực lẻ mà là một phần trong kế hoạch tổng thể nhằm chuyển dịch người dùng sang siêu ứng dụng nội địa mang tên Max. Tham vọng đối với Max là tạo ra một hệ sinh thái khép kín, nơi mọi nhu cầu từ giao tiếp, thanh toán đến giải trí đều nằm trong tầm kiểm soát của hạ tầng kỹ thuật quốc gia, ngăn chặn triệt để dòng chảy thông tin không kiểm duyệt từ phương Tây. Tuy nhiên, việc thắt chặt này cũng tạo ra những làn sóng tranh luận ngầm trong giới công nghệ và doanh nghiệp, khi khả năng kết nối quốc tế bị thu hẹp đáng kể.
Song song với việc dựng lên “bức tường lửa” kỹ thuật số, Nga cũng triển khai những biện pháp bảo hộ kinh tế quyết liệt. Lệnh cấm xuất khẩu xăng dầu có hiệu lực từ ngày 1/4 là minh chứng rõ nhất cho sự ưu tiên tuyệt đối cho thị trường nội địa. Trong bối cảnh các cơ sở hạ tầng lọc dầu liên tục đối mặt với rủi ro an ninh, việc giữ chân nguồn nhiên liệu trong nước không chỉ nhằm bình ổn giá cả cho người dân mà còn là để đảm bảo hậu cần cho các hoạt động quân sự và sản xuất công nghiệp. Tương tự, lệnh tạm dừng xuất khẩu phân bón Amoni Nitrat đã gây chấn động thị trường nông nghiệp toàn cầu, nhưng đối với Moscow, đây là lá chắn cần thiết để bảo vệ an ninh lương thực và hỗ trợ nông dân trong nước giữa thời điểm mùa vụ quan trọng nhất năm.
Về mặt xã hội, chiến dịch quân dịch mùa xuân năm 2026 bắt đầu trong một bối cảnh hoàn toàn khác biệt nhờ sự can thiệp của công nghệ. Hệ thống lệnh triệu tập điện tử thông qua cổng dịch vụ công đã loại bỏ những lỗ hổng trong quản lý nhân khẩu trước đây, giúp việc huy động trở nên chính xác và nhanh chóng hơn. Dù vậy, áp lực lên thị trường lao động là điều không thể tránh khỏi. Các doanh nghiệp từ ngành sản xuất công nghiệp nặng đến công nghệ thông tin đang rơi vào cuộc cạnh tranh gay gắt để tìm kiếm nhân lực, dẫn đến tình trạng tăng lương cưỡng ép và trực tiếp gây áp lực lên chỉ số lạm phát.
Giữa những vòng vây siết chặt, nước Nga vẫn cố gắng tìm thấy những điểm sáng trong cuộc đua công nghệ cao. Dự án vệ tinh quỹ đạo thấp của công ty Bureau 1440 đã có những bước tiến triển vọng, hứa hẹn đem lại khả năng tự chủ về internet vệ tinh, cạnh tranh trực tiếp với các hệ thống quốc tế như Starlink. Đây được coi là quân bài chiến lược để duy trì kết nối xuyên suốt trên lãnh thổ rộng lớn của Nga, đặc biệt là tại các vùng viễn đông và bắc cực, nơi hạ tầng truyền thống khó lòng vươn tới.
Tuy nhiên, nỗ lực tự cường này không phải không có những vết nứt từ bên trong. Các phiên tòa xét xử tham nhũng liên quan đến quan chức cấp cao tại các vùng biên giới, tiêu biểu như vụ án tại Kursk, đã phơi bày những lỗ hổng trong quản trị và quản lý ngân sách quốc phòng. Điều này cho thấy rằng bên cạnh việc chống chọi với các yếu tố ngoại cảnh, nước Nga còn phải đối mặt với cuộc chiến thanh lọc bộ máy để đảm bảo các nguồn lực quý giá không bị thất thoát.
Nhìn chung, nước Nga trong tháng 4/2026 đang vận hành theo một mô hình quản trị tập trung hóa tối đa. Việc chấp nhận cô lập ở một số lĩnh vực để đổi lấy sự kiểm soát và an ninh đang là hướng đi chủ đạo. Liệu mô hình này có thể giúp nền kinh tế Nga đứng vững trong dài hạn hay sẽ tạo ra những hệ lụy về sự tụt hậu công nghệ và kiệt quệ nguồn lực lao động vẫn là một câu hỏi lớn mà câu trả lời sẽ phụ thuộc vào khả năng thích ứng của người dân và sự hiệu quả của các dự án nội địa hóa trong những tháng tới.