Nghị định 42/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 156/2018/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Lâm nghiệp đã đưa ra những tiêu chí cụ thể mới về các phân khu chức năng của vườn quốc gia, khu dự trữ thiên nhiên và khu bảo tồn loài sinh cảnh. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng nhằm chuẩn hóa công tác quản lý rừng đặc dụng, đồng thời định hướng rõ ràng cho các hoạt động khai thác dịch vụ môi trường rừng.
Theo nội dung quy định mới, cấu trúc của rừng đặc dụng được chia thành ba phân khu với các tiêu chí nhận diện riêng biệt. Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt dành cho các hệ sinh thái còn nguyên vẹn hoặc đảm bảo quy luật phát triển tự nhiên, là nơi cư trú của các loài đặc hữu, nguy cấp. Đối với các hệ sinh thái đất ngập nước hoặc ven biển, việc xác định phân khu này phải dựa trên hiện trạng thủy văn và địa hình. Phân khu phục hồi sinh thái được xác lập tại những nơi cần biện pháp kỹ thuật lâm sinh để tái tạo rừng hoặc là nơi cung cấp nguồn thức ăn, đường đi cho động vật hoang dã. Đáng chú ý nhất đối với hoạt động kinh tế là phân khu dịch vụ, hành chính. Khu vực này được quy hoạch để xây dựng hạ tầng kỹ thuật, công trình nghiên cứu và các công trình phục vụ du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng. Quy định nhấn mạnh diện tích phân khu này phải tập trung, hạn chế xác lập phân tán và phải phù hợp với quy mô quản lý cũng như hiện trạng rừng.
Dưới góc nhìn của VBC, sự thay đổi này có tác động sâu sắc đến thị trường bất động sản nghỉ dưỡng và các dự án du lịch sinh thái. Việc quy định rõ ràng tiêu chí cho phân khu dịch vụ, hành chính với yêu cầu tập trung hóa diện tích xây dựng sẽ buộc các chủ đầu tư phải thay đổi tư duy quy hoạch. Thay vì phát triển các khu nghỉ dưỡng dàn trải xâm lấn vào lõi rừng, các doanh nghiệp phải tối ưu hóa hạ tầng trong phạm vi cho phép. Đối với các nhà đầu tư từ Liên bang Nga và cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam đang tìm kiếm cơ hội trong lĩnh vực du lịch xanh, đây vừa là thách thức vừa là cơ hội. Thách thức nằm ở sự khắt khe trong thủ tục cấp phép và giám sát hiện trạng rừng, nhưng cơ hội lại mở ra cho những dự án đáp ứng đúng tiêu chuẩn bảo tồn, thu hút dòng vốn đầu tư bền vững và khách du lịch cao cấp.
Vai trò của VBC trong bối cảnh này là cầu nối giúp các doanh nghiệp, đặc biệt là các nhà đầu tư nước ngoài chưa am hiểu sâu về Luật Lâm nghiệp Việt Nam, rà soát và đánh giá tính khả thi của dự án. Chúng tôi khuyến cáo các nhà đầu tư cần thực hiện thẩm định pháp lý kỹ lưỡng về ranh giới các phân khu chức năng trước khi ra quyết định rót vốn. Việc vi phạm ranh giới phân khu bảo vệ nghiêm ngặt có thể dẫn đến rủi ro bị thu hồi dự án và các chế tài xử phạt nặng nề.
Để hỗ trợ khách hàng thích ứng với Nghị định 42/2026/NĐ-CP và hiện thực hóa các khuyến cáo trên, VBC cung cấp các dịch vụ chuyên biệt sau:
- tư vấn pháp lý về quy hoạch và sử dụng đất lâm nghiệp cho dự án đầu tư.
- đánh giá hiện trạng pháp lý và rủi ro tuân thủ cho các dự án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng.
- hỗ trợ thủ tục hành chính liên quan đến thuê môi trường rừng và xây dựng trong phân khu dịch vụ.
- tư vấn chiến lược phát triển dự án bền vững gắn liền với bảo tồn thiên nhiên.
- kết nối đầu tư và đại diện làm việc với các cơ quan quản lý nhà nước về lâm nghiệp.
Việc tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về phân khu chức năng không chỉ đảm bảo an toàn pháp lý cho dòng vốn đầu tư mà còn góp phần bảo vệ tài nguyên thiên nhiên quốc gia, tạo ra giá trị bền vững lâu dài cho doanh nghiệp.